Atak wielkich kotów

Sf fotografowałem ten wazon w Narodowym Muzeum Etruskim w Villa Giulia w Rzymie. Zgodnie z opisem to hydria ceretana, czyli dzban na wodę z Caere, pochodzący z etruskiej nekropolii w Cerveteri, wykonany przez tzw. „Malarza Busirisa” około 530–520 r. p.n.e.

Hydria z Caere stanowi osobny typ w śród etruskiej ceramiki – znaleziono około czterdziestu takich egzemplarzy w okolicach miasta Caere. Mają one identyczny kształt. Wykonano je w technice czarnofigurowej, która wywodzi się z Koryntu na przełomie VII i VI w. p.n.e.: kontury ryto w czerwonej glinie, a następnie wypełniano czarną (czasem też inną) farbą. W odróżnieniu od późniejszej o wiek techniki czerwonofigurowej, w której postacie pozostawały w naturalnym kolorze gliny, a czarny był tylko fon, hydrie z Caere są znacznie bardziej kolorowe i pełne ruchu oraz dynamiki.

Według monografii Jaapa Hemelrijka z 1984 roku warsztat w Caere został założony około 530 r. p.n.e. przez dwóch greckich mistrzów pochodzących z Jonii, których nazwał „Malarzem Busirisa” i „Malarzem Orła”. Ich jońskie pochodzenie potwierdza nie tylko styl, ale i litery alfabetu jońskiego widoczne na niektórych naczyniach. Warsztat działał mniej więcej do lat 510–500 p.n.e., po czym ślad po nim zaginął.

Na tym wazonie lampart i lew atakują muła, którego jego właściciele próbują bronić. Jeden z nich chwyta lwa za ogon, a ten odwraca się zaskoczony taką odwagą. Co jednak jeszcze ciekawsze, ikonografia tego ataku – lampart chwytający muła za pierś z przodu, a lew skaczący z tyłu – dokładnie odpowiada przedstawieniu tygrysa i lwa atakujących konie przed berlińskim Altes Museum, o czym pisałem tutaj.

Już w berlińskim poście pokazywałem antyczne przedstawienia dużych kotów atakujących wspólnie swoje ofiary, ale teraz wydaje się, że motyw ten miał konkretną, ustaloną ikonografię — taką, którą musiał znać również August Kiss, berliński rzeźbiarz. Gdzie mógł ją zobaczyć?

Add comment